Geschiedenis

Ontstaan van de diergroep
Kleine knaagdieren vormen ruim eenderde van alle zoogdieren op de wereld. Omdat deze dieren zo klein en vaak onopvallend zijn valt dit grote aantal niet op. In de kleindierliefhebberij kennen we vier groepen kleine knaagdieren:

- tamme ratten
- kleurmuizen
- hamsters
- gerbils


Nog niet helemaal volgroeide tamme rat

De kleine knaagdieren zijn als huisdier populair geworden omdat ze zich zo gemakkelijk aanpassen. De verzorging vormt geen probleem en ze kunnen op of in een beperkte ruimte worden gehouden. Ze planten zich snel voort, waardoor er al een groot aantal variëteiten zijn gefokt.
Kleine knaagdieren kunnen tam worden, vooral als ze al op jonge leeftijd aan mensen wennen. Een nadeel is dat de meesten nachtdieren zijn. Kleine knaagdieren worden veel gebruikt in wetenschappelijk onderzoek. Redenen hiervoor zijn hun kleinheid, de lage voerkosten, de snelle generatiewisseling en niet te vergeten hun intelligentie (vooral bij de rat). Deze eigenschappen zijn ook aantrekkelijk voor kleindierliefhebbers.

Domesticatie
De domesticatie van de ratten en muizen is al eeuwen aan de gang.

De wilde rat, zoals we die allemaal wel kennen, is eigenlijk de voorvader van de tegenwoordige tamme rat. Toch wordt aangenomen dat ver voor onze jaartelling, al tamme ratten werden gehouden. Uit de 17e eeuw zijn meldingen bekend van albino- en bonte ratten.
De echte voorlopers van onze huidige tamme ratten zijn ongetwijfeld de proefratten uit de laboratoria. Sinds het begin van deze eeuw zijn er in de VS en Engeland verschillende variëteiten ontstaan en over de hele wereld verspreid.

Muizen staan al lang in de belangstelling van mensen. Dit blijkt uit de vele prenten en oude munten, waarin hun beeltenis is verwerkt. De oudste geschriften stammen uit China en Japan, ruim 3000 jaar voor onze jaartelling, waarin al over het houden van gekleurde muizen gesproken wordt.
De eerste muizenclub werd in 1895 opgericht in Engeland.
In veel landen houden liefhebbers zich nu bezig met het fokken van kleurmuizen.
De vele mogelijkheden maken het fokken of houden van muizen tot een boeiende activiteit. Kleurmuizen en in mindere mate ratten zijn net als de hond en de kat geheel gedomesticeerd, waardoor hun uiterlijk en gedrag ingrijpend zijn veranderd.

De hamsters en de gerbils zijn geen gedomesticeerde dieren en lijken nog sterk op de in het wild levende soortgenoten. Wel verschijnen de laatste jaren in snel tempo nieuwe kleurslagen bij de hamsters en de gerbils. Fokkers en liefhebbers beleven hieraan veel plezier.


Gerbil wildkleur

Biodiversiteit
Bij biodiversiteit wordt gedacht aan het bewaren van de in het verleden ontstane rassen met hun gebruikswaarde voor de mens.
Een doelbewuste domesticatie vanwege een ‘nutwaarde’ voor de mens is er bij de kleine knaagdieren niet. De diversiteit is uit sportieve uitingen ontstaat, maar daarom niet minder interessant om te bewaren.
De vele liefhebbers en fokkers van kleine knaagdieren in de vele variëteiten en kleurslagen zorgen daarvoor.